نشر و توزيع الکترونيکي آثار «سمت» با چه هدفي در دستور کار سازمان قرار گرفت؟

ما توليد کتاب را به مثابه توليد و عرضه دانايي مي‌دانيم، به همين دليل براي آن تقدس قائليم. «سمت» چهار هدف اساسي را براي توسعه نشر الکترونيک دنبال مي‌کند؛ يکي اينکه ما کتاب را در راستاي ارتقاي عدالت آموزشي، آسان به دست مخاطب برسانيم. آسان‌ترين راه براي عرضه کتاب در اقصي نقاط کشور، نشر الکترونيک است. مثلاً براي مخاطبي که در يک روستاي دور افتاده به کتاب‌فروشيها دسترسي ندارد، بسترهاي الکترونيک اين مشکل را حل مي‌کند. هدف دوم اين است که با کمترين قيمت مادي اين اثر را به مخاطب برسانيم که نشر الکترونيک اين امکان را فراهم مي‌کند و هدف سوم اينکه ما دوستدار محيط ‌زيست هستيم و کتابهاي الکترونيک باعث مي‌شود درختان بيشتري فرصت زندگي داشته باشند و اين شعار ما خواهد بود. يکي ديگر از اهداف اساسي ما تسهيل دسترسي به کتابهايمان در خارج از کشور است. نرم‌افزار کتابخوان در فاز اول به زبانهاي فارسي، عربي و انگليسي عرضه خواهد شد و قطعاً مخاطبان علاقه‌مند خارج از کشور در راستاي فعاليتهاي معاونت بين‌الملل «سمت»، نسخه‌هاي الکترونيک بخشي از کتابهاي ما را به زبانهاي رايج بين‌المللي دريافت خواهند کرد.

در مورد نرم‌افزار کتابخوان «سمت» هم توضيح بدهيد.

بعد از مطالعات و بررسيهاي انجام‌ شده در مورد وضعيت نشر الکترونيک در دنيا و کشور، نهايتاً تصميم گرفتيم نرم‌افزار اختصاصي خودمان را توليد کنيم که حالا به مرحله رونمايي و بهره‌برداري رسيده است. حدود 005 عنوان کتاب براي شروع کار در آن قرار گرفته است و در آينده نزديک پيش‌بيني کرده‌ايم که همه آثار «سمت» در اين نرم‌افزار قرار بگيرد.

چرا تصميم گرفتيد نرم‌افزار اختصاصي داشته باشيد؟

ما خودمان را پرچم‌دار نشر آثار دانشگاهي در کشور مي‌دانيم و تلاش مي‌شود که در حوزه نشر الکترونيک هم اين پرچم‌داري حفظ شود. ما ناگزير هستيم از فناوري استفاده کنيم، چرا که براي مخاطبانمان احترام قائليم و مي‌خواهيم با بيشترين بهره‌وري، بهترين قابليتها را در اختيار آنان قرار دهيم. به همين دليل نرم‌افزار اختصاصي خودمان را توليد کرديم که هم آثار خودمان از طريق آن منتشر شود و هم اينکه بستر معتبري فراهم شود تا ديگر ناشران کتاب دانشگاهي هم آثارشان را از طريق کتابخوان ما عرضه کنند. ما اين آمادگي را داريم و فکر مي‌کنيم از آن استقبال شود.

قرار است رايزنيهايي هم در اين زمينه انجام شود؟

بله بعد از اينکه رونمايي انجام شود، آن را با جديت بيشتري دنبال مي‌کنيم.

نرم‌افزار کتابخوان «سمت» در حال حاضر براي چه سيستم‌عاملهايي قابل استفاده است و آثار الکترونيکي در چه فرمتي به مخاطبان ارائه مي‌شود؟

نرم‌افزار ما در فاز اول براي پلتفرم اندرويد توليد شده است اما در آينده نزديک براي سيستم عاملهاي ios و ويندوز هم آماده مي‌شود. کتابها هم غالباً با فرمت epub توليد مي‌شوند و قابليتهاي جستجوگري و امکانات پژوهشي خوبي دارند.

 

 

اگر امکان دارد، کمي در مورد مزيتهاي نسخه الکترونيکي نسبت به نسخه‌هاي کاغذي توضيح دهيد.

کتابهاي سنتي فقط متن هستند؛ در واقع مخاطب صرفاً از طريق متن، داده‌ها را دريافت مي‌کند، اما نشر الکترونيک اين امکان را مي‌دهد که داده‌ها به شيوه‌هاي مختلف از جمله چندرسانه‌اي، مثل صوت و تصوير منتقل شود و ارتباط تعاملي با مخاطب برقرار مي‌شود. اين امکانات در نسخه‌هاي کاغذي وجود ندارد.

اين ارتباط تعاملي به چه صورت است؟

ارتباط تعاملي يا Interactive از جمله آخرين دستاوردهاي تکنولوژي آموزشي به شمار مي‌رود. در کتاب فيزيکي، مخاطب ارتباط يکسويه با کتاب دارد و صرفاً دريافت‌کننده محتواست، اما در کتابهاي ديجيتال که بر اساس ارتباط تعاملي توليد شده‌اند، مخاطب به عنوان يک کنشگر فعال در لحظه به صورت آنلاين با محتوا در ارتباط بوده و خود مي‌تواند ورود اطلاعات انجام دهد و در واقع نوعي ارتباط دوسويه برقرار مي‌شود. او همچنين با ما نيز در ارتباط است؛ مي‌تواند نظرش را هر لحظه اعلام کند يا از ما سؤال بپرسد و پاسخ او را بدهيم. در نسخه‌هاي الکترونيکي قابليت جستجوي پيشرفته وجود دارد که امکانات پژوهشي خوبي را در اختيار مخاطب قرار مي‌دهد و وي مي‌تواند بخشي از متن را در شبکه‌هاي اجتماعي با ديگران به اشتراک بگذارد.

از نظر بهاي فروش، کتابهاي الکترونيکي چه تفاوتي با کتابهاي کاغذي دارند؟

چون هزينه‌هاي تمام‌شده در نشر الکترونيک کمتر است،‌ اين کتابها خيلي ارزان‌تر در اختيار مخاطب قرار مي‌گيرند.

هنوز مشخص نشده است که چند درصد قيمت پشت جلد به نسخه الکترونيکي اختصاص پيدا مي‌کند؟

حداقل 50 درصد و البته براي اساتيد و دانشجويان عزيز که مهم‌ترين مخاطبان ما هستند، پس از تکميل اطلاعات در نرم‌افزار کتابخوان، اعتبار يا تخفيف ويژه‌اي در نظر گرفته‌ايم.

يکي از مخاطراتي که در فضاي مجازي و نشر الکترونيک در کشور وجود دارد، مسئله حق کپي‌رايت مؤلف است. شما چه اندازه اين مسئله را براي حفظ حقوق مؤلفان در نظر داريد؟

در کتابخوان «سمت» همان حقوقي که مؤلفان و صاحبان آثار ما در نسخه‌هاي کاغذي از آن بهره‌مند هستند،‌ در نسخه‌هاي الکترونيک هم از آن حقوق بهره‌مند خواهند بود. از سوي ديگر، کتابخوان «سمت» با امنيت بالايي طراحي شده است تا حقوق معنوي و مادي مؤلفان، «سمت» و ساير ناشران دانشگاهي، محفوظ بماند.

در مورد فروشگاه «سمتا» توضيح دهيد. به هر حال ما نمونه‌هاي فروشگاههاي اينترنتي کتاب را در کشور داريم؛ فکر مي‌کنيد فروشگاه اينترنتي کتاب «سمتا» چه تفاوتي با ديگر فروشگاههاي مشابه دارد؟

اگر اين را در نظر بگيريم که سازمان «سمت» يک سازمان پژوهشي- انتشاراتي معتبر است که کتابهايش نيازهاي مخاطبان را تأمين مي‌کند، بايد بدانيم که مسير سختي طي مي‌شود که با بهترين و ارزنده‌ترين اساتيد و مؤلفان همکاري شود. تعداد قابل توجهي از بهترين استادهاي دانشگاهي کشور در حوزه علوم انساني با ما همکاري مي‌کنند و به هر حال تلاش مي‌شود که بهترين و باکيفيت‌ترين محتواها و مطالب را به عنوان کتاب توليد کنيم. بنابراين فروشگاه و کتابخوان ما نيز همين مزيت را خواهند داشت. در واقع ما انتخاب گزيده انجام مي‌دهيم.

امکان دارد که در آينده کتابهاي غيردانشگاهي هم در فروشگاه الکترونيک شما جايي داشته باشد؟

اين مسئله منتفي نيست، امکان آن وجود دارد، اما در فازهاي نخست قرار ندارد.

چقدر براي راه‌اندازي نشر الکترونيک «سمت» نيازسنجي صورت گرفت؟ فکر مي‌کنيد از فروشگاه نشر الکترونيک و کتاب‌خوان «سمت» استقبال خواهد شد؟

با بررسيهاي ما مشخص شد که در تمام دنيا به صورت پيوسته درصد مخاطبان آثار نشر الکترونيک نسبت به مخاطباني که صرفاً از نسخه‌هاي کاغذي استفاده مي‌کنند، افزايش پيدا مي‌کند.

در ايران چطور؟

در ايران هم همين‌طور است. به هر حال هر روز بر کاربران دستگاههايي از قبيل تبلتها و گوشيهاي هوشمند افزوده مي‌شود و غالباً اين کاربران، اقشار تحصيلکرده يا دانشجو هستند. مخاطبان ما هم دانشجويان هستند؛ يعني فکر مي‌کنيم که بخش قابل توجه مخاطبان ما هم با بسترهاي نشر الکترونيک آشنا هستند و از آن استقبال مي‌کنند.

شما گفتيد در حال حاضر حدود 500 کتاب در آغاز کار به صورت الکترونيکي به مخاطبان عرضه مي‌شود. چشم‌انداز شما تا پايان سال، چند عنوان کتاب است؟

ما تلاش مي‌کنيم که تا پايان سال،‌ همه آثارمان را که تاکنون 2000 کتاب است، در قالب نسخه الکترونيک عرضه کنيم.

آيا کتابهاي صوتي هم در اين فروشگاه الکترونيکي عرضه مي‌شود؟

بله قطعاً. کتابهاي صوتي،‌ مولتي‌مديا و ... نيز در فاز بعدي در اين کتابخوان عرضه خواهند شد. در واقع ما از به‌روزترين تکنولوژيهاي آموزشي براي عرضه آثار به صورت الکترونيکي استفاده مي‌کنيم.

مؤلفان و نويسندگان کتاب چقدر از نشر الکترونيک استقبال مي‌کنند؟

از آنجايي که ما کپي‌رايت را رعايت مي‌کنيم، آنها هم نگراني نخواهند داشت. از سوي ديگر مؤلفان از نشر الکترونيک استقبال مي‌کنند، چرا که مخاطبان و خوانندگان کتابهايشان افزايش خواهد يافت.

آيا براي توسعه فروشگاه اينترنتي و کتابخوان «سمت» برنامه‌اي داريد؟

ما يک اصل را براي خودمان متصور هستيم و آن اين است که از آخرين تکنولوژيهاي روز استفاده کنيم. قطعاً اگر فناوري پيشرفت کند و امکانات جديدي در اختيارمان بگذارد، از آن استقبال مي‌کنيم.

خدمات پشتيباني کتابخوان «سمت» به چه صورت است؟

دراين مورد تمهيدات خوبي صورت گرفته است و بر اساس برنامه‌ريزيهاي انجام‌ شده، پشتيباني فني 24 ساعته خواهيم داشت.

نرم‌افزار کتاب‌خوان «سمت» را می‌توانید از اینجا دریافت کنید. همچنین با مراجعه به وب‌سایت فروشگاه کتاب الکترونیک سمتا نیز می‌توانید آثار مورد نظر خود را دریافت و مطالعه کنید.

معرفی سمتا در آپارات